Ons Den Haag | MEI/JUNI  
lijntje
niets

De haringrokerij
Foto: ONS-Scheveningen

mei/juni 2007

Scheveningen, een wereldstad aan zee


Een oplopende temperatuur, smeltende poolkappen en een dramatisch stijgende zeespiegel. Nemen we Al Gore letterlijk, dan is ook de Nederlandse kustzone aan een tweede Tsunami onderhevig. De Hollandse kustkaart is inmiddels voorzien van paniekmarkers die aangeven waar al die zwakke schakels nu zitten. En een van die markers staat heel toevallig bij Scheveningen.

door Jan Hunck

Een oplopende temperatuur, smeltende poolkappen en een dramatisch stijgende zeespiegel. Nemen we Al Gore letterlijk, dan is ook de Nederlandse kustzone aan een tweede Tsunami onderhevig. De Hollandse kustkaart is inmiddels voorzien van paniekmarkers die aangeven waar al die zwakke schakels nu zitten. En een van die markers staat heel toevallig bij Scheveningen. Ik hoorde overigens uit ongecontroleerde bron dat de kustlijn zelfs zou kunnen verschuiven richting Amersfoort. Den Haag, die mooie stad achter de duinen, zou wel eens een flink stuk onder (zee)water kunnen komen te staan.

Verleden

Er lagen al wat plannen op de groeiende papierstapel. Volgt u mij maar even tijdens de wandeling. Er was reeds dat plan ‘Waterman’. De plannen van de bouw van het Nautisch Centrum. En ook hebben we nog dat Masterplan Scheveningen Boulevard uit 2000. Dat 2,5 jaar later, in opdracht aan Manuel De Sola-Morales, werd aangepast om ook aan de eisen van de Kustvisie 2000-2050 te kunnen voldoen.
Vervolgens ontstaan al die ambitieuze plannen naar aanleiding van het vertrek van de Norfolk Line. Er gingen zelfs geluiden op om al deze plannen samen te voegen tot een nieuw geïntegreerd plan ofwel het grote Masterplan Scheveningen Kuststrook 2020. Maar de gemeente heeft de plannen voor de kustwering en de plannen voor het Norfolkterrein niet samengevoegd. Het nieuwe Masterplan dat eraan komt staat dus los van de zeeweringplannen. Rijkswaterstaat, de Provincie Zuid-Holland, het Hoogheemraadschap Delfland en de gemeente Den Haag zijn al druk doende met plannen om de paniek om te zetten in daden. Het Masterplan ter versterking van de zeewering Scheveningen als een der zwakke schakels verkeert nu in de fase dat er en milieu effect rapportage (MER) wordt gemaakt. En dan vergeten we bijna nog de herstructurering van o.a. Duindorp, de Kompasbuurt etc.

Heden

Terug dus naar de realiteit van alledag. Ook de lezers van Ons Den Haag zijn namelijk nog steeds bezorgd over de toekomst van Scheveningen en haar historische luister. Volgens Annius Hoornstra, directeur van Haag Wonen, is dit namelijk het toekomstbeeld: “De zee als vertrouwde en eeuwige plek zal veranderen. Over vijftig jaar zie je vanaf de boulevard een stad in zee liggen. Dan zien we in de verte lichtjes. De stad is namelijk in beweging, de stad gaat altijd door. Tussen het Prins Clausplein en station Hollands Spoor zal waarschijnlijk een soort Haags Manhattan gaan ontstaan’’.
Al in 2000 heeft wethouder Verkerk de combinatie Malherbe de Juvigny Vastgoed, Meeuwisse MBP Beheer en Fortis Vastgoed Ontwikkeling in de gelegenheid gesteld om een haalbaarheidsonderzoek uit te voeren naar de ontwikkeling van een Nautisch Centrum op Landhoofd C, aan de 2e binnenhaven van Scheveningen. Zo zal er plaats zijn voor een jachtwerf, een zeilcentrum, horeca, een appartementenhotel, een parkeergarage, sportfaciliteiten en een kantorenpand. Na veel touwtrekken zal binnenkort het eerste resultaat zichtbaar zijn.

Toekomst

Over de Haringrokerij was door Bureau De Zwarte Hond een rapportje gemaakt. Haar conclusie was hard en duidelijk namelijk: “Slopen die handel”. Maar de rokerij is één van de laatste gebouwen aan de Scheveningse haven dat nog aan de tijd van de drukke zeevisserij herinnert. “Het geheugen van de haven”, zoals architect en inspreker Eric Vreedenburg (Archipel Ontwerpers) het tijdens die legendarische zitting van de Commissie Stedelijke ontwikkeling en Ruimtelijke ordening van donderdag 18 januari 2007 noemde.


Haringrokerij - ontwerp Scala-architecten.
Foto: Scala-architecten
Citadel wilde de 70 jaar oude Haringrokerij van Den Dulk aan de Dr. Lelykade uiteindelijk toch maar slopen voor de bouw van een appartementencomplex door woningcorporatie Staedion en projectontwikkelaar AM. Ook moeten er dan nog wel enkele pakhuizen tegen de vlakte. Hierbij maakte Staedion geen goede beurt. Namelijk de Haagse Stadspartij had ontdekt dat de woningcorporatie al eerder onderzoek had laten doen naar de cultuurhistorische waarde. Uit dat onderzoek van bureau Hylkema bleek de rokerij wel degelijk van waarde te zijn. Vreemd genoeg is dat onderzoek in een bureaula verdwenen.
En ook waren er de ontwerpen van het architectenbureau Archipel Ontwerpers. De haven verkreeg zijn bijzondere karakter vooral door de pakhuizen. In hun ontwerp liet men de oude depots daarom in hun waarde. Op het dak ontwierp men ‘met veel gevoel voor de omgeving’ lofthouses. De lege pakhuizen werden winkel of kantoor. Hierdoor bleef de sfeer van de haven prachtig in tact. En ook Scala had al lang geleden mooie ontwerpen gemaakt ter behoud van de Haringrokerij.

Een en ander ten behoeve van de planontwikkeling voor drie verschillende opdrachtgevers. Voor Rademaker makelaars/Equkon Vastgoed bedacht men verschillende varianten waarbij gedeeltelijke sloop en herbouw resulteerden in verschillende functies o.a. een foodcourt, winkels, een bedrijfsverzamelgebouw en een galerie. In alle gevallen bleef de pijp staan en werd de voorgevel, dakvlak en rij spanten herbouwd op de bestaande fundering en kelders. Dit heeft geresulteerd in een door de welstand goedgekeurd beginselplan.
Toen het pand te koop stond, bleken enkele ontwerpbureaus er gezamenlijke huisvesting in te willen realiseren. Dit is in samenspraak met Panagro vastgoed verder doorontwikkeld. Het uiteindelijke plan voorzag in intensief herstel en kantoorfuncties.
Nadat uiteindelijk Citadel het pand overnam, is op basis van de verschillende modellen een plan gemaakt voor de huisvesting van ‘De Herbergier’ middels begeleide bewoning voor patiënten met de ziekte van Alzheimer. In alle gevallen werd het gebouw op de kelder opnieuw opgebouwd en bleef de pijp gespaard.

Een deel van de rokerij aan de haven in Scheveningen blijft mogelijk dus toch bestaan. Dat uiteindelijk werd de uitkomst vanuit die raadscommissie over een van de laatste gebouwen uit de bloeitijd van de visserij in Scheveningen. Onder druk van een grote meerderheid in de raad zegde wethouder Norder toe opnieuw te gaan praten met woningcorporatie Citadel/Staedion over aanpassing van het planontwerp. Hij hoopt in elk geval de gevel en de schoorsteen te kunnen inpassen in het complex. Als compensatie daarvoor mag de corporatie het gebouw een paar etages hoger maken.

Inmiddels kon de uitbater van Café Havenzicht in De Rokerij per 28 februari 2007 zijn deuren sluiten. Op 3 maart mocht hij nog wel een "afscheidsfeest" in zijn Café houden. Want op 7 maart kwam men de inboedel ophalen.

door Jan Hunck



terug TERUG terug