Spinoza-wandelingen zondag 11 en 18 oktober 2026

Den Haag: Spinozawandeling zondag 11 oktober
De Spinozawandeling biedt een unieke kans om kennis te maken met leven en werk van de filosoof Baruch Spinoza. We starten bij het Spinozahuis aan de Paviljoensgracht, waar Spinoza de laatste zes jaar van zijn leven woonde. Hier voltooide hij zijn magnus opus de Ethica en sleep er zijn lenzen. We lopen langs de Stille Veerkade, waar Spinoza twee jaar woonde, en via de voormalige Joodse buurt en synagoge, naar het grafmonument achter de Nieuwe Kerk. Op het Rabbijn Maarsenplein staan we stil bij de Joodse monumenten ter herinnering aan de shoah. Na de wandeling zoeken we een leuke plek om nog even na te praten met een drankje (niet in de prijs inbegrepen). Uw gids is Inge Camfferman.

Wij organiseren deze rondleiding mede voor onze vrienden van de Stichting Mooi Voorburg, die actief zijn in het oude Voorburg, waar Spinoza ook een tijd gewoond en gewerkt heeft.

Tijdstip:  zondag 11 oktober 2026, 14.00 uur
Verzamelpunt: Spinozahuis - Paviljoensgracht 72
Aantal deelnemers: 30 (15 van Vrienden van Den Haag en 15 van de Stichting Mooi Voorburg)
Bereikbaarheid: tram 2, 3 en 4 (uitstappen halte Grote Markt)
Prijs: € 7

Mocht de excursie uitverkocht zijn, meld ons dan via excursies@vriendenvandenhaag.nl of u geïnteresseerd bent in een extra tour. Vermeld daarbij ook uw telefoonnummer.

Voorburg: Spinozawandeling zondag 18 oktober 
Stadshistoricus Kees van der Leer neemt u mee langs de vele voetsporen die Baruch Spinoza gedurende 6 jaren in Voorburg heeft gezet. In 2022 legde Kees zijn onderzoek over Spinoza vast in het rijkgeïllustreerde boek 'Spinoza in Voorburg'. Vermoedelijk maakte Spinoza zijn woonadres niet graag kenbaar, waardoor eerdere pogingen om het 'Spinozahuis' te identificeren steeds mislukten. Pas na grondige bestudering van o.a. haardstedenregisters, verpondingsbrieven, transportregisters, erfenissen, huwelijken en kadastrale gegevens kon worden vastgesteld dat het huidige pand Kerkstraat 37/39 het woonhuis van Spinoza is geweest. Hier schreef hij zijn beroemde filosofische boek het 'Theologisch-politiek traktaat' uit 1670, waarin hij pleit voor vrijheid van meningsuiting en de scheiding van kerk en staat. Hij publiceerde het anoniem om straffen te voorkomen. Het werk werd verketterd door religieuze leiders en verboden. Toch werd dit boek een fundament voor de moderne democratie en wetenschap.

Spinoza woonde op loopafstand van de buitenplaats Hofwijck. Met Christiaan en Constantijn Huygens jr. had hij een gemeenschappelijke interesse in het slijpen van lenzen voor telescopen en microscopen. Filosoof Benedictus de Spinoza en wetenschapper Christiaan Huygens voerden ook discussies over natuur- en wiskundige zaken. In brieven is te lezen hoe de heren over elkaar dachten, van kritiek tot waardering.

Na de wandeling praten we nog even na met een drankje (niet in de prijs inbegrepen) in Annabelle onder het Station Voorburg.

Tijdstip: zondag 18 oktober 2026, 14.00 uur
Verzamelpunt: Oude Kerk, hoofdingang aan de Herenstraat 77 in Voorburg.
Aantal deelnemers: 24 (12 van Vrienden van Den Haag en 12 van de Stichting Mooi Voorburg)
Bereikbaarheid: bus 23, 45 en 46 (uitstappen op de Parkweg bij de Oude Kerk, halte Laan van Heldenburg) of de trein naar Station Voorburg, 8 min lopen naar de Oude Kerk)
Prijs: € 7

Neem museumkaart mee voor eventuele toegang tot Hofwijckmuseum en -tuin.