Pastoor van Ars – Monument van Aldo van Eyck

 

Van buiten lijkt het een bunker, van binnen is de verstilde sfeer van de strakke en sobere Pastoor van Ars-kerk voor velen een aangename verrassing. Het kale grijze beton, het daglicht door de koepels en de papieren lichtbollen vormen de spartaanse maar serene ambiance die noodt tot bezinning.

De ongelovige architect Aldo van Eyck bouwde de kerk in 1969 voor de nieuwe parochie Bohemen – Waldeck – Kijkduin. Voor de liturgische aspecten werd hij begeleid door de katholieke hoogleraar Frits van de Meer, voor de bouwkundige aspecten door de Benedictijner monnik-architect Dom Hans van der Laan. Het gebouw ligt enigszins verlaagd ten opzichte van de Aaltje Noordewierstraat, tussen de bomen van een voormalig stukje Meer en Bos. Dwars door de kerk loopt de hoge bijna gotisch aandoende Via Sacra, met daarnaast de lage kerkruimte. Opvallend is het herhaalde gebruik van de cirkelvorm, o.a. in de lichtkoepels en enkele kapellen. Het gebouw is een gemeentelijk monument. Het bouwjaar is te recent om het godshuis als rijksmonument te kunnen aanwijzen.

De ondertitel van het boekje (Monument van Aldo van Eyck) en de naam van de uitgever (Ars Architectuur Comité) suggereren, dat de uitgave geheel aan de architectuur en de monumentale waarden van het gebouw is gewijd. Een aanzienlijk deel is echter een hommage aan pastoor Louis Berger die al bijna 30 jaar aan ‘de Ars’ is verbonden, en ook voor de persoonlijke impressies van een aantal kerkgangers is veel ruimte. Vele parochianen zullen dit als een goede balans ervaren, maar als architectuurboek blijft het dicht aan de oppervlakte. Zo wordt Aldo van Eyck ‘de voorloper van het structuralisme in de bouwkunst’ genoemd en wordt Hans van der Laan enkele malen in de context van de Bossche School ten tonele gevoerd, maar deze essentiële begrippen worden nauwelijks toegelicht.

Het boekje is met de fraaie foto’s van Peter de Ruig, de harde kaft en het leeslint verzorgd uitgegeven, zij het dat de hand van de vormgever wat te nadrukkelijk aanwezig is.

Pastoor van Ars – Monument van Aldo van Eyck, onder redactie van José ten Berge en Annemarie van Oorschot, uitg. Ars Architectuur Comité 2014, 85 blz., ISBN 978-90-823482-0-0, € 19,95

Pastoor van Ars – Monument van Aldo van Eyck